اسراف ، تجاوز و فزونى از حد بدون حق و جايگاه است و اقتار ، كمتر از حق و مقدار لازم بوده باشد . قوام ، به معنى ، استقامت و حد وسط ميان دو چيز است . وقتى چيزى قوام دارد يعنى او مايهء اعتدال و ايستادگى در محل آن است . حق مدارى و محل داشتن مصرف هر چيز از ملاك‌هاى قوام است . از رسول اللّه صلى الله عليه و آله در تفسير آيهء فوق پرسيدند ، فرمود : هر كه بى جا و به ناحق عطا كند اسراف كرده است و هر كه بجا و به حق خرج نكند سختگيرى و خوارى ورزيده است . « 1 » از امام صادق عليه السلام از كمترين حد اسراف پرسيدند ، فرمود : كمترين اندازه آن اين است كه لباس بيرونت را لباس خانه قرار دهى و ته مانده ظرفت را دور بريزى و خرما بخورى و هسته‌هايش را به اطراف بيندازى . « 2 » هر چند ميانه‌روى در كسب مال ، مايهء زياد شدن مال مىشود ولى نبايد از مرزصحيح مصرف ، گذراند . اميرالمؤمنين على عليه السلام در رعايت حق مالى به اصحابش مىفرمايد : مَنْ كانَ لَهُ مالٌ فَايَّاهُ وَ الفَسادَ فَانَّ إِعْطاءَكَ الْمالَ فى غَيْرِ وَجْهِهِ تَبْذيرٌ وَ اسْرافٌ وَ هُوَ يَرْفَعُ ذِكْرَ صاحِبِهِ فِى النَّاسِ وَ يَضَعُهُ عِنْدَ اللَّهِ . « 3 » هر كه ثروتى دارد مبادا آن را تباه كند ؛ زيرا صرف كردن بىدليل آن زياده‌روى و از حد گذراندن است و اين كار او را در ميان مردم بلند آوازه

--> ( 1 ) - بحار الأنوار : 66 / 261 ، باب 37 ؛ مجمع البيان فى تفسير القرآن : 7 / 311 . ( 2 ) - الكافى : 4 / 56 ، حديث 10 ؛ جامع احاديث الشيعه : 16 / 719 ، حديث 2531 . ( 3 ) - بحار الأنوار : 75 / 97 ، باب 17 ، حديث 2 ؛ تحف العقول : 185 .